Kto w swoim całym życiu nie spotkał się z sytuacją, w której kilkanaście czy nawet kilkadziesiąt minut brakowało prądu w domu? Szczególnie uciążliwe może to być dla osób pracujących na komputerze stacjonarnym, ponieważ możemy bezpowrotnie stracić cenną dla nas pracę, poprzez jej niezapisanie lub co gorsza uszkodzenie dysku twardego. Właśnie od takich niemiłych sytuacji mają nas ratować zasilacze awaryjne, które przez kilka minut podtrzymają pracę naszego komputera, a my będziemy mieć czas na zapisanie niezbędnych zmian i bezstresowe wyłączenie maszyny.

Na początek warto wspomnieć o najważniejszych parametrach takiego urządzenia:

  • Pojemność akumulatora
  • Ilość i rodzaje wejść/wyjść
  • Oczekiwany czas podtrzymania zasilania podczas przerwy w dostawie prądu
  • Charakter obciążenia (nieliniowy dla komputera, liniowy dla innych urządzeń)

Dzięki uprzejmości polskiego oddziału firmy APC, w ostatnim czasie trafiły do naszej redakcji dwa modele zasilaczy: Back-UPS Pro 550 i Back-UPS 950VA. Mieliśmy okazję przetestować jak sprawdzają się te konkretne urządzenia przy pracy serwera oraz naszych routerów.

Specyfikacja

Back-UPS Pro 550

Jako pierwszy do testów został podłączony model Back-UPS Pro 550, który jak na swoje rozmiary waży aż 6,5kg. Obudowa posiada czarny matowy kolor, jest stabilna i masywna. Na boku oraz u góry obudowy umiejscowiono kratki wentylacyjne, które wspomagają chłodzenie układów elektronicznych wewnątrz. W zestawie otrzymujemy dwa przewody sieciowe C13/C14, przewód sieciowy do zasilania UPS-a, przewód USB–8P8C do komunikacji z komputerem, płytę CD z oprogramowaniem oraz instrukcję obsługi.

Na przodzie u góry obudowy umieszczono trzy przyciski, służące do podstawowej obsługi i konfiguracji zasilacza:

  • Wyciszenie (MUTE) dźwięku ostrzegawczego
  • Power ON/OFF – Włączanie i wyłączanie UPS-a
  • Przełącznik Display/Menu pozwalający na przegląd menu oraz włączanie/wyłączanie wyświetlacza

APC Back-UPS Pro 550

Wspomniane przyciski są podświetlane, a całości dopełnia czytelny wyświetlacz podświetlany na niebiesko, który informuje nas między innymi o stanie naładowania baterii czy długości czasu pracy który pozostał. Producent dołożył również tabliczkę znamionową, z której dowiemy się m.in. o maksymalnym obciążeniu jakie zdoła uciągnąć (330 W rzeczywistej mocy skutecznej oraz 550 VA mocy pozornej zasilacza).

APC Back-UPS Pro 550

Urządzenie posiada tylko 3 gniazda, które umożliwiają nam podtrzymanie napięcia (kolor szary). Dodatkowe trzy z prawej strony zapewniają tylko i wyłącznie ochronę przed przepięciami. Pierwsze od góry to gniazdo główne, pod które podłączamy komputer. Wszystkie gniazda zostały wyposażone w filtrację napięcia. Nad gniazdami znajduje się przycisk zwalniający automatyczny bezpiecznik, gniazdo internetowe 8P8C (popularnie zwane jako RJ-45) z filtrem oraz takież samo gniazdko służące do komunikacji z komputerem.

APC Back-UPS Pro 550

W Back-UPS Pro 550 zastosowano akumulator żelowy o parametrach 12 V, 7,2 Ah. Aby się do niego dostać, należy wysunąć pokrywę na dole obudowy oraz wypiąć dwa kabelki, podłączone do niego.

Back-UPS 950UI

Drugim modelem jest Back-UPS 950UI, który waży 8.9 kg. Obudowa posiada także czarny matowy kolor, jest stabilna i masywna. Na bokach oraz u góry obudowy umiejscowiono kratki wentylacyjne, które wspomagają chłodzenie układów elektronicznych wewnątrz. W zestawie otrzymujemy dwa przewody sieciowe C13/C14, przewód sieciowy do zasilania UPS-a, przewód USB typu B – USB typu A do komunikacji z komputerem, płytę CD z oprogramowaniem oraz instrukcję obsługi.

Na przodzie u góry obudowy umieszczono jeden przycisk oraz dwie lampki kontrolne: podłączenie zasilania i zużycie akumulatora. Brak jest niestety jakiegokolwiek wyświetlacza i trzeba korzystać jedynie z dołączonego oprogramowania.

APC Back-UPS 950UI

Na spodzie standardowo znajduje się tabliczka znamionowa z informacjami o modelu, mocy wejściowej i wyjściowej. Urządzenie posiada 6 gniazd z ochroną przeciwprzepięciową i filtracją napięcia oraz jedno służące do ładowania akumulatora. Nad gniazdami znajdują się: bezpiecznik, dwa gniazda internetowe 8P8C (popularnie zwane jako RJ-45) z filtrem, przycisk zwalniający automatyczny bezpiecznik oraz gniazdko USB typu B, służące do komunikacji z komputerem.

APC Back-UPS 950UI

W Back-UPS 950UI zastosowano bezobsługowy szczelny akumulator kwasowo-ołowiowy z elektrolitem w postaci żelu o parametrach 9 Ah, 12 V. W tym modelu jest ona wymieniana jedynie przez wyspecjalizowany serwis producenta.

Specyfikacja Back-UPS Pro 550 Back-UPS UPS 950UI
Bateria
Typowy czas pełnego ładowania akumulatora 12h 8H
Typ Akumulatora Bezobsługowy szczelny akumulator kwasowo-ołowiowy z elektrolitem w postaci żelu szczelny Bezobsługowy szczelny akumulator kwasowo-ołowiowy z elektrolitem w postaci żelu szczelny
Model Akumulatora APCRBC110 RBC17
Na Wejściu
Napięcie 230V 230V
Maksymalny prąd wejściowy 6A 4A
Gniazdo wejściowe IEC-320 C14 Schuko CEE 7/7P
Na Wyjściu
Moc Wyjściowa 330W / 550 VA 480W / 950 VA
Częstotliwość 50/60 Hz +/-3 Hz 50/60 Hz +/-1 Hz
Gniazda wyjściowe
  • 3x IEC 320 C13 (Zasilanie zapasowe)
  • 3x IEC 320 C13 (Ochrona przeciwprzepięciowa)
  • 2x IEC Jumpers (Zasilanie zapasowe)
  • 6 x IEC 320 C13 (Zasilanie zapasowe)
  • IEC Jumpers (Zasilanie zapasowe)
Inne Cechy
Temperatury pracy 0*C – 40*C 0*C – 40*C
Wilgotność podczas pracy 0% – 95% 0% – 95%
Wysokość/Szerokość/Głębokość 190mm/91mm/319mm 215mm/130mm/336mm
Ciężar 6.53kg 8.00kg
Potwierdzenia zgodności Znak A, Znak C, CE, GOST, GS Mark CE, IEC 62040-1-1
Znamionowa energia przepięcia 420 Dżuli 273 Dżuli
Porty
Port komunikacyjny Opcjonalny kabel RS232 z prostą sygnalizacją, USB
Panel przedni Wielofunkcyjna konsola sterownicza i informacyjna LCD Wyświetlacz statusu LED ze wskaźnikiem pracy online: Zasilanie akumulatorowe: Wskaźniki Wymień baterię i Przeciążenie

Oprogramowanie

Pod systemy Windows istnieje aplikacja o nazwie PowerChut Personal Edition, którą instalujemy i możemy obsługiwać całe urządzenie. My jednakże skupimy się na systemie CentOS.

Na początek musimy zainstalować aplikację apcupsd:

yum install apcupsd

Następnie edytujemy plik:

vim /etc/default/apcupsd

i ustawiamy odpowiednią wartość

ISCONFIGURED=yes

Teraz przechodzimy do edycji głównego pliku konfiguracyjnego:

vim /etc/apcupsd/apcupsd.conf

i podmieniamy następujące opcje na podane niżej wartości:

UPSNAME APC
UPSCABLE usb
DEVICE
ONBATTERYDELAY 6
BATTERYLEVEL 5
MINUTES 3
TIMEOUT 0
NETSERVER on

Opis opcji:

  • UPSNAME – nazwa naszego urządzenia
  • UPSCABLE – typ kabla komunikacyjnego
  • ONBATTERYDELAY – czas w sekundach, od zaniku zasilania do naszej reakcji
  • BATTERYLEVEL – poziom naładowania akumulatora w procentach, przy którym oprogramowanie automatycznie rozpocznie zamykanie systemu
  • MINUTES – czas w minutach, przy którym rozpocznie się zamykanie systemu, jeżeli pozostały czas akumulatora jest mniejszy lub równy wartości
  • TIMEOUT – czas w sekundach, w jakich będzie podtrzymywał UPS po zaniku zasilania. Po tym czasie rozpocznie się zamykanie systemu. Wartość 0 wyłącza tą funkcję
  • NETSERVER – pozwala na uruchomienie minitoringu w przeglądarce

Testujemy nasz UPS:

apctest
Checking configuration ...
Attached to driver: usb
sharenet.type = DISABLE
cable.type = USB_CABLE
 
You are using a USB cable type, so I'm entering USB test mode
mode.type = USB_UPS
Setting up the port ...
Hello, this is the apcupsd Cable Test program.
This part of apctest is for testing USB UPSes.
 
Getting UPS capabilities...SUCCESS
 
Please select the function you want to perform.
 
1)  Test kill UPS power
2)  Perform self-test
3)  Read last self-test result
4)  View/Change battery date
5)  View manufacturing date
6)  View/Change alarm behavior
7)  View/Change sensitivity
8)  View/Change low transfer voltage
9)  View/Change high transfer voltage
10) Perform battery calibration
11) Test alarm
12) View/Change self-test interval
 Q) Quit
 
Select function number:

Teraz pozostaje nam uruchomienie demona:

/etc/init.d/apcupsd start

i dodanie go do uruchamianych na starcie programów:

chkconfig apcupsd on

Interfejs webowy

Możemy także skorzystać z interfejsu przeglądarkowego. W tym celu musimy doinstalować paczkę:

yum install apcupsd-cgi

A także poprawnie skonfigurować serwer Apache. Jak już to zrobimy musimy skopiować pliki cgi z katalogu poniżej:

/usr/lib/cgi-bin/apcupsd/*.cgi

Następnie otwieramy przeglądarkę i wpisujemy w polu adresu:

http://adres_IP/cgi-bin/apcupsd/multimon.cgi

Działanie

Poniżej zamieszczamy wynik polecania apcaccess:

APC : 001,036,0859
DATE     : 2015-10-01 11:50:02 +0000  
HOSTNAME : raspberrypi
VERSION  : 3.14.12 (29 March 2014) debian
UPSNAME  : apc
CABLE    : USB Cable
DRIVER   : USB UPS Driver
UPSMODE  : Stand Alone
STARTTIME: 2015-10-01 11:50:00 +0000  
MODEL    : Back-UPS RS 550G
STATUS   : ONLINE
LINEV    : 243.0 Volts
LOADPCT  : 1.0 Percent
BCHARGE  : 100.0 Percent
TIMELEFT : 371.7 Minutes
MBATTCHG : 5 Percent
MINTIMEL : 3 Minutes
MAXTIME  : 0 Seconds
SENSE    : Medium
LOTRANS  : 176.0 Volts
HITRANS  : 282.0 Volts
ALARMDEL : 30 Seconds
BATTV    : 14.2 Volts
LASTXFER : Low line voltage
NUMXFERS : 0
TONBATT  : 0 Seconds
CUMONBATT: 0 Seconds
XOFFBATT : N/A
SELFTEST : NO
STATFLAG : 0x05000008
SERIALNO : 3B1520X06907  
BATTDATE : 2015-05-12
NOMINV   : 230 Volts
NOMBATTV : 12.0 Volts
NOMPOWER : 330 Watts
FIRMWARE : 857.L4 .I USB FW:L4
END APC  : 2015-10-01 11:50:02 +0000

W pliku /usr/lib/systemd/system-sleep/ups-kill możemy stworzy skrypt który zgasi maszynę.

Dane pochodzące z polecenia apcaccess możemy użyć w Zabbix za pomocą naszej templatki: Template App APC.xml.

Testy

Sprawdziliśmy, jaki był pobór prądu w stanie spoczynku, podczas typowej pracy i pod pełnym obciążeniem naszego serwera, który posiada procesor Core i7-920, 12GB pamięci RAM, 4 dyski twarde oraz system operacyjny CentOS 6.7. Średnie użycie prądu podczas typowej pracy wynosi 150 Watów, natomiast podczas pełnego obciążenia 351 Watów.

APC Back UPS 950UI

APC Back UPS Pro 550

Współpraca z Synology

Firma Synology użyczyła nam modele DS215j i DS214+, które mieliśmy okazję testować na łamach naszego portalu. Po podłączeniu obu UPSów zostały one poprawnie wykryte. Po odłączeniu od źródła stałego zasilania, pojawia się od razu komunikat w systemie i ile zostało czasu pracy w sekundach. Poniżej zamieszczamy obrazki:

Podsumowanie

Zasilacze awaryjne UPS znajdują zastosowanie nie tylko w firmach, ale i w naszych domach. Dzięki niewielkim wymiarom możemy je umieścić w dowolnym miejscu, przy urządzeniu które ma chronić. Testowane dziś zasilacze cechuje szybki czas przełączania, maksymalnie do 10 ms, co w zupełności wystarczy dla większości zasilaczy komputerowych.

APC Back-UPS Pro 550

  • Wymienny akumulator
  • Dobrze działa pod Linuksem
  • Współpracuje z Zabbiksem
  • Czytelny wyświetlacz LCD z parametrami
  • Cicha praca
  • Prosta obsługa i konfiguracja
  • Cena
  • Mała ilość przewodów do zasilania urządzeń
  • Brak dobrego interfejsu graficznego do zarządzania pod Linuksa

APC Back-UPS 950UI

  • Optymalny czas podtrzymania komputera
  • Dobrze działa pod Linuksem
  • Współpracuje z Zabbiksem
  • 4 porty USB 3.0
  • Brak możliwości samodzielnej wymiany akumulatora
  • Cena
  • Mała ilość przewodów do zasilania urządzeń
  • Brak dobrego interfejsu graficznego do zarządzania pod Linuksa
  • R

    Chyba znalazłem pewne nieścisłości:
    1. w tabelce dla APC Back-UPS 950UI jest “4x Schuko CEE 7 (Zasilanie zapasowe)”, a gościu wygląda jakby miał 6 wyjść, a nie 4
    2. w tej samej tabelce, sekcja “port komunikacyjny”: “Opcjonalny kabel RS232 z prostą sygnalizacją, USB” jest przydzielone do “Back-UPS Pro 550” a CHYBA powinno być obok, w “APC Back-UPS 950UI”, bo ten pierwszy ma LCD, ale za to CHYBA nie ma portu USB (nie znalazłem na fotach).

    • Ollbi

      Dzięki za spostrzeżenie.

      1. Poprawiliśmy tą ilość złączy w tym drugim zasilaczu.

      2. Wszystko jest ok. Tam masz w prawym górnym rogu z tyłu zasilacza port RJ45. W zestawie jest kabel USB – RJ45 oraz opcjonalnie można zamówić kabel RS232 – RJ45 (często spotykane w terminalach płatniczych i kasach fiskalnych).

  • o_O

    Dobre UPSy, ale faktycznie drogie.
    No i wersja z niewymiennym akumulatorem to żart.

  • Turamarth

    Ślepy jestem czy rzeczywiście w tekście ne ma słowa o tym jaki przebieg mają na wyjściu? W czasach gdy większość zasilacza posiada aktywne PFC to chyba dość istotne…
    Do wad drugiego doliczył bym tez brak gniazda z zabezpieczeniami bez podtrzymania zasilania, np. drukarkę laserową trzeba by podłączać przez dodatkową listwę.

  • Pingback: Ile wytrzyma Raspberry Pi 2 Model B na zasilaczu awaryjnym? - OSWorld.pl()